Велосипедшілерге арналған ҚР ЖҚЕ
Велосипедшілерге арналған ҚР ЖҚЕ: велосипедпен қайда жүруге болады және нені білу маңызды
Велосипед — жай ғана спорттық құрал немесе серуендеуге арналған көлік емес. Қазақстан Республикасының жол жүрісі қағидаларына сәйкес велосипед көлік құралдарына жатады, ал велосипедші жол қозғалысының толыққанды қатысушысы болып саналады. Сондықтан қай жерде жүруге болатынын, қашан жол беру керектігін, қандай әрекеттерге тыйым салынатынын және күнделікті қандай қауіпсіздік шараларын сақтау қажет екенін білу маңызды.
Негізгі ой: велосипед — көлік құралы. Демек, жолда жүрген кезде велосипедші ЖҚЕ талаптарын сақтауға, жол жағдайын ескеруге және қауіпсіздік өзінікі дұрыс екенін дәлелдеуден маңызды екенін есте ұстауға тиіс.
Қай жерде жүру керек
Ең алдымен велосипед жолымен немесе велосипед жолағымен жүру керек. Олар болмаған жағдайда жаяу жүргіншілерге қауіп төндірмей, жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен, жол жиегімен, тротуармен немесе жаяу жүргіншілер жолымен жүруге рұқсат етіледі.
Не нәрсеге тыйым салынады
Рульді қолмен ұстамай жүруге, арнайы құрылғыларсыз жолаушы тасымалдауға, жаяу жүргіншілер өткелінен велосипед үстінде өтуге және тағылмаған шлеммен жолдың жүру бөлігімен жүруге болмайды.
Қауіпсіздік үшін не маңызды
Шамдар, жарық шағылыстырғыш элементтер, ашық түсті киім, жарамды тежегіштер және жолдағы сабырлы әрекет көбіне формалды басымдықтан маңыздырақ.
Велосипед — көлік құралы
Анықтамаға сәйкес велосипед — екі немесе одан да көп дөңгелегі бар және ондағы адамдардың бұлшықет күшімен, соның ішінде қозғалтқышты пайдалану арқылы қозғалысқа келтірілетін көлік құралы.
Қарапайым тілмен айтқанда: адам велосипедпен жүрген кезде жол қозғалысына жаяу жүргінші ретінде емес, көлік құралының жүргізушісі ретінде қатысады. Сондықтан оған ЖҚЕ талаптары қолданылады, ал оның әрекеттері басқа қозғалыс қатысушыларына түсінікті болуы керек.
Егер велосипедші велосипедтен түсіп, оны жанында жетектеп жүрсе, ол жаяу жүргінші болып есептеледі. Бұл әсіресе жаяу жүргіншілер өткелінде маңызды: жолды велосипедті жанында жетектеп, жаяу кесіп өткен қауіпсіз әрі дұрыс.
Велосипедші қай жерде жүруі керек
ҚР ЖҚЕ бойынша велосипед жүргізушілері велосипед жолымен немесе велосипед жолағымен жүреді. Олар болмаған жағдайда велосипедші жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен, оның ішінде маршруттық көлік құралдарына арналған жолақпен бір қатар болып жүре алады. Сондай-ақ жаяу жүргіншілерге қауіп төндірмеген жағдайда жол жиегімен, тротуармен немесе жаяу жүргіншілер жолымен жүруге рұқсат етіледі.
- Велосипед жолы немесе велосипед жолағы бар — сонымен жүріңіз.
- Велосипед жолы жоқ — жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен жүруге рұқсат етіледі.
- Жол жиегімен, тротуармен немесе жаяу жүргіншілер жолымен жүруге болады, бірақ жаяу жүргіншілерге қауіп төндірмеу қажет.
- Жолда велосипедшілер бір қатар болып жүреді, бұл басқа көлік құралдарына кедергі келтірмеуге және басып озуды жеңілдетуге көмектеседі.
Маңызды түсіндірме: велосипедтің жолдың жүру бөлігінде болуы өздігінен ереже бұзу болып саналмайды. Велосипед жолы немесе жолағы болмаған жағдайда кәмелетке толған велосипедші жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен жүре алады. Бұл ретте ол қауіпсіз траекторияны таңдауға, арақашықтықты сақтауға және апаттық жағдай туғызбауға тиіс.
Жолдың жүру бөлігінің оң жақ шеті және 40 км/сағ ережесі
ЖҚЕ-де жылдамдығы 40 км/сағ-тан аспайтын немесе техникалық тұрғыдан мұндай жылдамдыққа жете алмайтын көлік құралдарына арналған жалпы ереже бар: олар қажетті бағыттағы қозғалысқа арналған ең оң жақ жолақпен жүруге тиіс.
Бұл велосипедші үшін қисынды: велосипед әдетте автомобильдерден баяу жүреді, сондықтан оң жаққа жақын жүрген, қажетсіз сол жақ жолақтарды иеленбеген және маневрлерді алдын ала бағалаған қауіпсіз.
Ерекше жағдайлар болуы мүмкін кедергіні айналып өту, басып озу, солға бұрылу, кері бұрылу немесе рұқсат етілген жерде тоқтау алдында жолақты ауыстыру кезінде. Алайда кез келген маневр алдын ала есептеліп, қауіпсіз орындалуы тиіс.
Велосипедшілерге не тыйым салынады
ҚР ЖҚЕ-де велосипедті басқару кезінде рұқсат етілмейтін әрекеттер жеке көрсетілген. Бұл тыйымдар жай формалдық үшін енгізілмеген: олардың көпшілігі басқаруды жоғалтуға, нашар көрінуге немесе жолдағы күтпеген әрекеттерге тікелей байланысты.
- Рульді кемінде бір қолмен ұстамай жүру.
- Велосипед жолаушыларды тасымалдауға арналған арнайы құрылғылармен жабдықталмаса, жолаушы тасымалдау.
- Арнайы құрылғыларсыз, егер жүк велосипед өлшемінен ұзындығы немесе ені бойынша 50 см-ден артық шығып тұрса не басқаруға кедергі келтірсе, жүк тасымалдау.
- Трамвай қозғалысы бар жолдарда солға бұрылу немесе кері бұрылу.
- Осы бағытта бір жолақтан көп жолдарда солға бұрылу немесе кері бұрылу.
- Велосипедтер мен электр самокаттарды сүйрету, сондай-ақ велосипедпен пайдалануға арналған тіркемеден басқа көлік құралдарын олармен сүйрету.
- Велосипед үстінде отырып, жолдың жүру бөлігін жаяу жүргіншілер өткелімен кесіп өту.
- Қараңғы уақытта жүргізушілерге көрінуді қамтамасыз ететін жарық шағылыстырғыш затсыз жолдың жүру бөлігімен жүру.
- Тағылып бекітілген шлемсіз жолдың жүру бөлігімен велосипед басқару.
Жаяу жүргіншілер өткелі: велосипедпен өтуге бола ма
ЖҚЕ бойынша велосипедшілерге көлік құралының үстінде отырып, жолдың жүру бөлігін жаяу жүргіншілер өткелімен кесіп өтуге рұқсат етілмейді. Яғни өткелден велосипед үстінде өтуге болмайды.
Қалай дұрыс әрекет ету керек: жаяу жүргіншілер өткелінің алдында тоқтап, велосипедтен түсіп, оны жанында жетектеп жолды жаяу кесіп өту керек. Сонда жүргізуші сіздің әрекетіңізді жақсырақ түсінеді, ал сізде жағдайды бағалауға көбірек уақыт болады.
Жол бос болып көрінсе де, өткелге кенеттен шыға салуға болмайды. Автомобиль көрінбейтін аймақта болуы, сіз ойлағаннан жылдамырақ жүруі немесе жүргізуші әрекет етуге үлгермеуі мүмкін.
Солға бұрылу және кері бұрылу
Велосипедшілерге трамвай қозғалысы бар жолдарда, сондай-ақ осы бағыттағы қозғалыс үшін бір жолақтан көп жолдарда солға бұрылуға немесе кері бұрылуға болмайды.
Практикалық кеңес: жолдың екінші жағына өту қажет болса, велосипедтен түсіп, оны жанында жетектеп жаяу жүргіншілер өткелімен өткен қауіпсіз. Бұл әсіресе кең көшелерде, қиылыстардың, аялдамалардың маңында және көлік ағыны тығыз жерлерде маңызды.
14 жасқа толмаған велосипедшілер
14 жасқа толмаған велосипедшілерге жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен, маршруттық көлік құралдарына арналған жолақпен және жол жиегімен жүруге рұқсат етілмейді.
Бұл 14 жасқа дейінгі балаларға жолдың жүру бөлігіне шығуға және жолдың оң жақ шетімен автомобильдердің жанында жүруге болмайтынын білдіреді. Балалар үшін жабық алаңдарды, саябақтарды, велосипед жолдарын және автомобиль қозғалысы жоқ жерлерді таңдаған қауіпсіз.
Велосипед жолының автожолмен реттелмейтін қиылысы
Қиылыстан тыс орналасқан велосипед жолы мен автожолдың реттелмейтін қиылысында велосипедшілер осы жолмен келе жатқан көлік құралдарына жол беруге тиіс.
Қарапайым айтқанда: егер велосипед жолы автомобиль жолын кесіп өтсе, ал бағдаршам немесе реттеуші болмаса, велосипедші еш тексерместен жолға шығып кетпеуі керек. Жылдамдықты азайтып, автомобильдердің тоқтағанына немесе жол беріп тұрғанына көз жеткізіп, содан кейін ғана қозғалысты жалғастыру қажет.
Лекпен жүру
Егер велосипедшілер жолдың жүру бөлігімен лек болып жүрсе, олар он велосипедшіден тұратын топтарға бөлінуі тиіс. Басып озуды жеңілдету үшін топтар арасындағы қашықтық 80–100 метр болуы керек.
Бұл ереже автомобиль жүргізушілеріне велосипедшілер тобын қауіпсізірек басып озуға көмектеседі және бір жолақта қозғалыс қатысушыларының қауіпті шоғырлану қаупін азайтады.
Шамдар, жарық шағылыстырғыштар және қараңғы уақыт
Қараңғы уақытта, көріну жеткіліксіз жағдайда және тоннельдерде қозғалып келе жатқан велосипедтің фаралары немесе шамдары қосулы болуы тиіс. Сондай-ақ қараңғы уақытта жолдың жүру бөлігімен жүрген велосипедшіде оны басқа көлік құралдарының жүргізушілеріне көрінетін ететін жарық шағылыстырғыш зат болуы керек.
- Алдыңғы шам жолды көруге көмектеседі және велосипедшіні қарсы келе жатқан көлікке байқатады.
- Артқы шам жүргізушілерге велосипедшіні арт жағынан алдын ала байқауға көмектеседі.
- Киімдегі, рюкзактағы, шлемдегі немесе велосипедтегі жарық шағылыстырғыш элементтер ымыртта және түнде көрінуді арттырады.
- Ашық түсті киім бұлтты ауа райында, қала сыртындағы жолдарда және жарықтандыруы нашар жерлерде әсіресе пайдалы.
Велосипедшіге автомагистральмен жүруге бола ма
Жоқ. Автомагистральдарда велосипедтерді, мопедтерді, тракторларды, өздігінен жүретін машиналарды және техникалық сипаттамасы немесе жай-күйі бойынша жылдамдығы 40 км/сағ-тан төмен басқа көлік құралдарын басқаруға тыйым салынады.
Велосипедшілер үшін ерекшелік жоқ: егер жол автомагистраль болса, оған велосипедпен шығуға болмайды. Сапар үшін басқа бағытты таңдау қажет.
Қысқаша кесте: велосипедшіге не болады және не болмайды
|
Жағдай
|
Қалай әрекет ету керек
|
Түсіндірме
|
|
Велосипед жолы немесе велосипед жолағы бар
|
Сол жолмен жүру
|
Бұл велосипедші үшін негізгі әрі ең түсінікті қозғалыс тәсілі.
|
|
Велосипед жолы жоқ
|
Жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен жүруге болады
|
Бір қатар болып, ұқыпты әрі болжамды түрде жүру қажет.
|
|
Тротуар немесе жаяу жүргіншілер жолы
|
Жаяу жүргіншілерге қауіп төндірмей жүруге рұқсат етіледі
|
Бұл жерде жаяу жүргіншілердің басымдығы бар. Ешкімді шошытпайтын және соқпайтын жылдамдық пен траекторияны таңдау қажет.
|
|
Жаяу жүргіншілер өткелі
|
Велосипедтен түсіп, жаяу өту
|
Өткелден велосипед үстінде өтуге болмайды.
|
|
Қараңғы уақыт
|
Фараларды немесе шамдарды және жарық шағылыстырғыш элементтерді пайдалану
|
Автомобиль жүргізушісі велосипедшіні алдын ала байқауы тиіс.
|
|
Жолдың жүру бөлігі
|
Бекітілген шлеммен жүру
|
Шлем құлаған немесе жол-көлік оқиғасы болған кезде ауыр жарақат алу қаупін азайтады.
|
|
Автомагистраль
|
Шықпау
|
Автомагистральдарда велосипед қозғалысына тыйым салынады.
|
FAQ: велосипедшілерге арналған ҚР ЖҚЕ бойынша жиі қойылатын сұрақтар
Велосипед көлік құралы ма?
Иә. ҚР заңнамасына сәйкес велосипед көлік құралдарына жатады. Сондықтан велосипедші жол қозғалысының қатысушысы болып табылады және ЖҚЕ талаптарын сақтауға тиіс.
Велосипедшіге жолдың жүру бөлігімен жүруге бола ма?
Иә, егер велосипед жолы немесе велосипед жолағы болмаса. Мұндай жағдайда велосипедші жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен бір қатар болып және қозғалыс қауіпсіздігін ескере отырып жүре алады.
Велосипедпен тротуарда жүруге бола ма?
ЖҚЕ велосипед жолы немесе велосипед жолағы болмаған жағдайда тротуармен немесе жаяу жүргіншілер жолымен жүруге рұқсат етеді, бірақ велосипедші жаяу жүргіншілерге қауіп төндірмеуі керек.
Жаяу жүргіншілер өткелінен велосипедпен өтуге бола ма?
Жоқ. Велосипед үстінде отырып, жолдың жүру бөлігін жаяу жүргіншілер өткелімен кесіп өтуге рұқсат етілмейді. Велосипедтен түсіп, оны жанында жетектеп, жолды жаяу өту керек.
Велосипедшіге шлем қажет пе?
Жолдың жүру бөлігімен велосипед басқарған кезде велосипедшінің шлемі тағылып, бекітілуі тиіс. Жолдың жүру бөлігінен тыс жерде де шлем қорғаныстың маңызды бөлігі болып қала береді.
Велосипедшіге автомагистральмен жүруге бола ма?
Жоқ. Автомагистральдарда велосипед басқаруға тыйым салынады. Сапар үшін басқа бағытты таңдау қажет.
Велосипедшілерге пайдалы кеңестер
ЖҚЕ жолда кімнің дұрыс екенін анықтауға көмектеседі. Бірақ велосипедпен жүргенде мынаны есте ұстау маңызды: дұрыс болу жеткіліксіз — аман және сау қалу да қажет. Сондықтан қауіпсіз велосипедшінің басты қағидасы — сабырлы, болжамды түрде жүру және автомобильмен таласқа түспеу.
3Д қағидасы: «Дөрекі жүргізушіге жол бер»
Өзіңіздің басымдығыңыз бар екеніне сенімді болсаңыз да, жолды күшпен алуға тырыспаңыз. Жүргізуші қателесуі, велосипедшіні байқамауы, алаңдауы немесе жылдамдықты дұрыс бағаламауы мүмкін. Денсаулықты қатерге тіккеннен гөрі бірнеше секунд жоғалтқан дұрыс.
- Қозғалыс кезінде вакуумдық құлаққаппен музыка тыңдамаңыз: автомобильдің дыбысын, сигналды, тежелуді немесе басқа қозғалыс қатысушысының ескертуін естімей қалуыңыз мүмкін.
- Әсіресе жолдың жүру бөлігімен, еңістерде және қаладағы тығыз көлік ағынында жүргенде тағылып бекітілген қорғаныс шлемін пайдаланыңыз.
- Ымыртта, түнде, жаңбырда, тұманда және көріну нашар кезде алдыңғы және артқы шамдарды қосыңыз.
- Ашық түсті киім немесе жарық шағылыстырғыш элементтер тағыңыз: велосипедші алдын ала көрінуі тиіс.
- Сапар алдында тежегіштерді, шиналардағы қысымды, шынжырды және дөңгелектердің бекітілуін тексеріңіз.
- Кенет маневр жасамаңыз. Жолақты ауыстырмас бұрын алдын ала артқа қарап, ниетіңізді қолмен көрсетіңіз.
- Автобустардың, жүк көліктерінің және тұраққа қойылған автомобильдердің көрінбейтін аймақтарынан алыс жүріңіз.
- Қиылыстарда және аулалардан шығатын жерлерде формалды түрде басымдығыңыз болса да, жылдамдықты төмендетіңіз.
- Автомобильдермен жарыспаңыз және жолда «өз дұрыстығыңызды дәлелдеуге» тырыспаңыз.
Материал SPORTIDEA.KZ сатып алушылары үшін Қазақстан Республикасының ЖҚЕ ережелері мен велосипедпен қауіпсіз жүру қағидалары негізінде дайындалды. Сапар алдында қолданыстағы жол белгілерін, таңбаларды, бағдаршамдарды және жолдағы нақты жағдайды ескеріңіз.
Велосипедшілерге арналған ҚР ЖҚЕ
Велосипедшілерге арналған ҚР ЖҚЕ: велосипедпен қайда жүруге болады және нені білу маңызды
Велосипед — жай ғана спорттық құрал немесе серуендеуге арналған көлік емес. Қазақстан Республикасының жол жүрісі қағидаларына сәйкес велосипед көлік құралдарына жатады, ал велосипедші жол қозғалысының толыққанды қатысушысы болып саналады. Сондықтан қай жерде жүруге болатынын, қашан жол беру керектігін, қандай әрекеттерге тыйым салынатынын және күнделікті қандай қауіпсіздік шараларын сақтау қажет екенін білу маңызды.
Негізгі ой: велосипед — көлік құралы. Демек, жолда жүрген кезде велосипедші ЖҚЕ талаптарын сақтауға, жол жағдайын ескеруге және қауіпсіздік өзінікі дұрыс екенін дәлелдеуден маңызды екенін есте ұстауға тиіс.
Қай жерде жүру керек
Ең алдымен велосипед жолымен немесе велосипед жолағымен жүру керек. Олар болмаған жағдайда жаяу жүргіншілерге қауіп төндірмей, жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен, жол жиегімен, тротуармен немесе жаяу жүргіншілер жолымен жүруге рұқсат етіледі.
Не нәрсеге тыйым салынады
Рульді қолмен ұстамай жүруге, арнайы құрылғыларсыз жолаушы тасымалдауға, жаяу жүргіншілер өткелінен велосипед үстінде өтуге және тағылмаған шлеммен жолдың жүру бөлігімен жүруге болмайды.
Қауіпсіздік үшін не маңызды
Шамдар, жарық шағылыстырғыш элементтер, ашық түсті киім, жарамды тежегіштер және жолдағы сабырлы әрекет көбіне формалды басымдықтан маңыздырақ.
Велосипед — көлік құралы
Анықтамаға сәйкес велосипед — екі немесе одан да көп дөңгелегі бар және ондағы адамдардың бұлшықет күшімен, соның ішінде қозғалтқышты пайдалану арқылы қозғалысқа келтірілетін көлік құралы.
Қарапайым тілмен айтқанда: адам велосипедпен жүрген кезде жол қозғалысына жаяу жүргінші ретінде емес, көлік құралының жүргізушісі ретінде қатысады. Сондықтан оған ЖҚЕ талаптары қолданылады, ал оның әрекеттері басқа қозғалыс қатысушыларына түсінікті болуы керек.
Егер велосипедші велосипедтен түсіп, оны жанында жетектеп жүрсе, ол жаяу жүргінші болып есептеледі. Бұл әсіресе жаяу жүргіншілер өткелінде маңызды: жолды велосипедті жанында жетектеп, жаяу кесіп өткен қауіпсіз әрі дұрыс.
Велосипедші қай жерде жүруі керек
ҚР ЖҚЕ бойынша велосипед жүргізушілері велосипед жолымен немесе велосипед жолағымен жүреді. Олар болмаған жағдайда велосипедші жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен, оның ішінде маршруттық көлік құралдарына арналған жолақпен бір қатар болып жүре алады. Сондай-ақ жаяу жүргіншілерге қауіп төндірмеген жағдайда жол жиегімен, тротуармен немесе жаяу жүргіншілер жолымен жүруге рұқсат етіледі.
- Велосипед жолы немесе велосипед жолағы бар — сонымен жүріңіз.
- Велосипед жолы жоқ — жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен жүруге рұқсат етіледі.
- Жол жиегімен, тротуармен немесе жаяу жүргіншілер жолымен жүруге болады, бірақ жаяу жүргіншілерге қауіп төндірмеу қажет.
- Жолда велосипедшілер бір қатар болып жүреді, бұл басқа көлік құралдарына кедергі келтірмеуге және басып озуды жеңілдетуге көмектеседі.
Маңызды түсіндірме: велосипедтің жолдың жүру бөлігінде болуы өздігінен ереже бұзу болып саналмайды. Велосипед жолы немесе жолағы болмаған жағдайда кәмелетке толған велосипедші жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен жүре алады. Бұл ретте ол қауіпсіз траекторияны таңдауға, арақашықтықты сақтауға және апаттық жағдай туғызбауға тиіс.
Жолдың жүру бөлігінің оң жақ шеті және 40 км/сағ ережесі
ЖҚЕ-де жылдамдығы 40 км/сағ-тан аспайтын немесе техникалық тұрғыдан мұндай жылдамдыққа жете алмайтын көлік құралдарына арналған жалпы ереже бар: олар қажетті бағыттағы қозғалысқа арналған ең оң жақ жолақпен жүруге тиіс.
Бұл велосипедші үшін қисынды: велосипед әдетте автомобильдерден баяу жүреді, сондықтан оң жаққа жақын жүрген, қажетсіз сол жақ жолақтарды иеленбеген және маневрлерді алдын ала бағалаған қауіпсіз.
Ерекше жағдайлар болуы мүмкін кедергіні айналып өту, басып озу, солға бұрылу, кері бұрылу немесе рұқсат етілген жерде тоқтау алдында жолақты ауыстыру кезінде. Алайда кез келген маневр алдын ала есептеліп, қауіпсіз орындалуы тиіс.
Велосипедшілерге не тыйым салынады
ҚР ЖҚЕ-де велосипедті басқару кезінде рұқсат етілмейтін әрекеттер жеке көрсетілген. Бұл тыйымдар жай формалдық үшін енгізілмеген: олардың көпшілігі басқаруды жоғалтуға, нашар көрінуге немесе жолдағы күтпеген әрекеттерге тікелей байланысты.
- Рульді кемінде бір қолмен ұстамай жүру.
- Велосипед жолаушыларды тасымалдауға арналған арнайы құрылғылармен жабдықталмаса, жолаушы тасымалдау.
- Арнайы құрылғыларсыз, егер жүк велосипед өлшемінен ұзындығы немесе ені бойынша 50 см-ден артық шығып тұрса не басқаруға кедергі келтірсе, жүк тасымалдау.
- Трамвай қозғалысы бар жолдарда солға бұрылу немесе кері бұрылу.
- Осы бағытта бір жолақтан көп жолдарда солға бұрылу немесе кері бұрылу.
- Велосипедтер мен электр самокаттарды сүйрету, сондай-ақ велосипедпен пайдалануға арналған тіркемеден басқа көлік құралдарын олармен сүйрету.
- Велосипед үстінде отырып, жолдың жүру бөлігін жаяу жүргіншілер өткелімен кесіп өту.
- Қараңғы уақытта жүргізушілерге көрінуді қамтамасыз ететін жарық шағылыстырғыш затсыз жолдың жүру бөлігімен жүру.
- Тағылып бекітілген шлемсіз жолдың жүру бөлігімен велосипед басқару.
Жаяу жүргіншілер өткелі: велосипедпен өтуге бола ма
ЖҚЕ бойынша велосипедшілерге көлік құралының үстінде отырып, жолдың жүру бөлігін жаяу жүргіншілер өткелімен кесіп өтуге рұқсат етілмейді. Яғни өткелден велосипед үстінде өтуге болмайды.
Қалай дұрыс әрекет ету керек: жаяу жүргіншілер өткелінің алдында тоқтап, велосипедтен түсіп, оны жанында жетектеп жолды жаяу кесіп өту керек. Сонда жүргізуші сіздің әрекетіңізді жақсырақ түсінеді, ал сізде жағдайды бағалауға көбірек уақыт болады.
Жол бос болып көрінсе де, өткелге кенеттен шыға салуға болмайды. Автомобиль көрінбейтін аймақта болуы, сіз ойлағаннан жылдамырақ жүруі немесе жүргізуші әрекет етуге үлгермеуі мүмкін.
Солға бұрылу және кері бұрылу
Велосипедшілерге трамвай қозғалысы бар жолдарда, сондай-ақ осы бағыттағы қозғалыс үшін бір жолақтан көп жолдарда солға бұрылуға немесе кері бұрылуға болмайды.
Практикалық кеңес: жолдың екінші жағына өту қажет болса, велосипедтен түсіп, оны жанында жетектеп жаяу жүргіншілер өткелімен өткен қауіпсіз. Бұл әсіресе кең көшелерде, қиылыстардың, аялдамалардың маңында және көлік ағыны тығыз жерлерде маңызды.
14 жасқа толмаған велосипедшілер
14 жасқа толмаған велосипедшілерге жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен, маршруттық көлік құралдарына арналған жолақпен және жол жиегімен жүруге рұқсат етілмейді.
Бұл 14 жасқа дейінгі балаларға жолдың жүру бөлігіне шығуға және жолдың оң жақ шетімен автомобильдердің жанында жүруге болмайтынын білдіреді. Балалар үшін жабық алаңдарды, саябақтарды, велосипед жолдарын және автомобиль қозғалысы жоқ жерлерді таңдаған қауіпсіз.
Велосипед жолының автожолмен реттелмейтін қиылысы
Қиылыстан тыс орналасқан велосипед жолы мен автожолдың реттелмейтін қиылысында велосипедшілер осы жолмен келе жатқан көлік құралдарына жол беруге тиіс.
Қарапайым айтқанда: егер велосипед жолы автомобиль жолын кесіп өтсе, ал бағдаршам немесе реттеуші болмаса, велосипедші еш тексерместен жолға шығып кетпеуі керек. Жылдамдықты азайтып, автомобильдердің тоқтағанына немесе жол беріп тұрғанына көз жеткізіп, содан кейін ғана қозғалысты жалғастыру қажет.
Лекпен жүру
Егер велосипедшілер жолдың жүру бөлігімен лек болып жүрсе, олар он велосипедшіден тұратын топтарға бөлінуі тиіс. Басып озуды жеңілдету үшін топтар арасындағы қашықтық 80–100 метр болуы керек.
Бұл ереже автомобиль жүргізушілеріне велосипедшілер тобын қауіпсізірек басып озуға көмектеседі және бір жолақта қозғалыс қатысушыларының қауіпті шоғырлану қаупін азайтады.
Шамдар, жарық шағылыстырғыштар және қараңғы уақыт
Қараңғы уақытта, көріну жеткіліксіз жағдайда және тоннельдерде қозғалып келе жатқан велосипедтің фаралары немесе шамдары қосулы болуы тиіс. Сондай-ақ қараңғы уақытта жолдың жүру бөлігімен жүрген велосипедшіде оны басқа көлік құралдарының жүргізушілеріне көрінетін ететін жарық шағылыстырғыш зат болуы керек.
- Алдыңғы шам жолды көруге көмектеседі және велосипедшіні қарсы келе жатқан көлікке байқатады.
- Артқы шам жүргізушілерге велосипедшіні арт жағынан алдын ала байқауға көмектеседі.
- Киімдегі, рюкзактағы, шлемдегі немесе велосипедтегі жарық шағылыстырғыш элементтер ымыртта және түнде көрінуді арттырады.
- Ашық түсті киім бұлтты ауа райында, қала сыртындағы жолдарда және жарықтандыруы нашар жерлерде әсіресе пайдалы.
Велосипедшіге автомагистральмен жүруге бола ма
Жоқ. Автомагистральдарда велосипедтерді, мопедтерді, тракторларды, өздігінен жүретін машиналарды және техникалық сипаттамасы немесе жай-күйі бойынша жылдамдығы 40 км/сағ-тан төмен басқа көлік құралдарын басқаруға тыйым салынады.
Велосипедшілер үшін ерекшелік жоқ: егер жол автомагистраль болса, оған велосипедпен шығуға болмайды. Сапар үшін басқа бағытты таңдау қажет.
Қысқаша кесте: велосипедшіге не болады және не болмайды
|
Жағдай
|
Қалай әрекет ету керек
|
Түсіндірме
|
|
Велосипед жолы немесе велосипед жолағы бар
|
Сол жолмен жүру
|
Бұл велосипедші үшін негізгі әрі ең түсінікті қозғалыс тәсілі.
|
|
Велосипед жолы жоқ
|
Жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен жүруге болады
|
Бір қатар болып, ұқыпты әрі болжамды түрде жүру қажет.
|
|
Тротуар немесе жаяу жүргіншілер жолы
|
Жаяу жүргіншілерге қауіп төндірмей жүруге рұқсат етіледі
|
Бұл жерде жаяу жүргіншілердің басымдығы бар. Ешкімді шошытпайтын және соқпайтын жылдамдық пен траекторияны таңдау қажет.
|
|
Жаяу жүргіншілер өткелі
|
Велосипедтен түсіп, жаяу өту
|
Өткелден велосипед үстінде өтуге болмайды.
|
|
Қараңғы уақыт
|
Фараларды немесе шамдарды және жарық шағылыстырғыш элементтерді пайдалану
|
Автомобиль жүргізушісі велосипедшіні алдын ала байқауы тиіс.
|
|
Жолдың жүру бөлігі
|
Бекітілген шлеммен жүру
|
Шлем құлаған немесе жол-көлік оқиғасы болған кезде ауыр жарақат алу қаупін азайтады.
|
|
Автомагистраль
|
Шықпау
|
Автомагистральдарда велосипед қозғалысына тыйым салынады.
|
FAQ: велосипедшілерге арналған ҚР ЖҚЕ бойынша жиі қойылатын сұрақтар
Велосипед көлік құралы ма?
Иә. ҚР заңнамасына сәйкес велосипед көлік құралдарына жатады. Сондықтан велосипедші жол қозғалысының қатысушысы болып табылады және ЖҚЕ талаптарын сақтауға тиіс.
Велосипедшіге жолдың жүру бөлігімен жүруге бола ма?
Иә, егер велосипед жолы немесе велосипед жолағы болмаса. Мұндай жағдайда велосипедші жолдың жүру бөлігінің оң жақ шетімен бір қатар болып және қозғалыс қауіпсіздігін ескере отырып жүре алады.
Велосипедпен тротуарда жүруге бола ма?
ЖҚЕ велосипед жолы немесе велосипед жолағы болмаған жағдайда тротуармен немесе жаяу жүргіншілер жолымен жүруге рұқсат етеді, бірақ велосипедші жаяу жүргіншілерге қауіп төндірмеуі керек.
Жаяу жүргіншілер өткелінен велосипедпен өтуге бола ма?
Жоқ. Велосипед үстінде отырып, жолдың жүру бөлігін жаяу жүргіншілер өткелімен кесіп өтуге рұқсат етілмейді. Велосипедтен түсіп, оны жанында жетектеп, жолды жаяу өту керек.
Велосипедшіге шлем қажет пе?
Жолдың жүру бөлігімен велосипед басқарған кезде велосипедшінің шлемі тағылып, бекітілуі тиіс. Жолдың жүру бөлігінен тыс жерде де шлем қорғаныстың маңызды бөлігі болып қала береді.
Велосипедшіге автомагистральмен жүруге бола ма?
Жоқ. Автомагистральдарда велосипед басқаруға тыйым салынады. Сапар үшін басқа бағытты таңдау қажет.
Велосипедшілерге пайдалы кеңестер
ЖҚЕ жолда кімнің дұрыс екенін анықтауға көмектеседі. Бірақ велосипедпен жүргенде мынаны есте ұстау маңызды: дұрыс болу жеткіліксіз — аман және сау қалу да қажет. Сондықтан қауіпсіз велосипедшінің басты қағидасы — сабырлы, болжамды түрде жүру және автомобильмен таласқа түспеу.
3Д қағидасы: «Дөрекі жүргізушіге жол бер»
Өзіңіздің басымдығыңыз бар екеніне сенімді болсаңыз да, жолды күшпен алуға тырыспаңыз. Жүргізуші қателесуі, велосипедшіні байқамауы, алаңдауы немесе жылдамдықты дұрыс бағаламауы мүмкін. Денсаулықты қатерге тіккеннен гөрі бірнеше секунд жоғалтқан дұрыс.
- Қозғалыс кезінде вакуумдық құлаққаппен музыка тыңдамаңыз: автомобильдің дыбысын, сигналды, тежелуді немесе басқа қозғалыс қатысушысының ескертуін естімей қалуыңыз мүмкін.
- Әсіресе жолдың жүру бөлігімен, еңістерде және қаладағы тығыз көлік ағынында жүргенде тағылып бекітілген қорғаныс шлемін пайдаланыңыз.
- Ымыртта, түнде, жаңбырда, тұманда және көріну нашар кезде алдыңғы және артқы шамдарды қосыңыз.
- Ашық түсті киім немесе жарық шағылыстырғыш элементтер тағыңыз: велосипедші алдын ала көрінуі тиіс.
- Сапар алдында тежегіштерді, шиналардағы қысымды, шынжырды және дөңгелектердің бекітілуін тексеріңіз.
- Кенет маневр жасамаңыз. Жолақты ауыстырмас бұрын алдын ала артқа қарап, ниетіңізді қолмен көрсетіңіз.
- Автобустардың, жүк көліктерінің және тұраққа қойылған автомобильдердің көрінбейтін аймақтарынан алыс жүріңіз.
- Қиылыстарда және аулалардан шығатын жерлерде формалды түрде басымдығыңыз болса да, жылдамдықты төмендетіңіз.
- Автомобильдермен жарыспаңыз және жолда «өз дұрыстығыңызды дәлелдеуге» тырыспаңыз.
Материал SPORTIDEA.KZ сатып алушылары үшін Қазақстан Республикасының ЖҚЕ ережелері мен велосипедпен қауіпсіз жүру қағидалары негізінде дайындалды. Сапар алдында қолданыстағы жол белгілерін, таңбаларды, бағдаршамдарды және жолдағы нақты жағдайды ескеріңіз.
Каталог товаров 
